Pierwszy urlop dla pracownika – kiedy można rozpocząć

Zasady nabywania prawa do urlopu nie są jednakowe dla wszystkich pracowników. Odrębne regulacje dotyczą bowiem urlopu w roku kalendarzowym, w którym dana osoba nawiązała po raz pierwszy stosunek pracy. W takim roku uzyskuje ona prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy („z dołu”), w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego po przepracowaniu roku. Nazywa się to niekiedy pierwszym urlopem pracownika, choć oczywiście zasady jego nabycia dotyczą wszelkiego zatrudnienia pracowniczego w pierwszym roku kalendarzowym kariery zawodowej pracownika, a nie tylko u pierwszego pracodawcy.

Chodzi tu o pierwszy rok kalendarzowy zatrudnienia na podstawie stosunku pracy, niezależnie np. od rodzaju umowy o pracę (np. na okres próbny, na czas określony, na czas nieokreślony) i niezależnie od wymiaru etatu.

Przy liczeniu upływu terminu wymaganego do nabycia określonych uprawnień pracowniczych (w tym prawa do urlopu) wskazać należy na wyrok SN z 21 maja 1991 r. (sygn. akt I PZP 16/91), zgodnie z którym upływ terminu następuje w tych przypadkach w dniu bezpośrednio poprzedzającym dzień, który nazwą lub datą odpowiada dniowi, w którym liczenie terminu rozpoczęto.

Jeśli pracownik nawiązuje stosunek pracy:

• pierwszego dnia miesiąca – uważa się, że pierwszy urlop pracownik nabywa w ostatnim dniu miesiąca,
• w trakcie miesiąca – pracownik uzyska urlop w dniu, który poprzedza dzień odpowiadający dacie nawiązania stosunku pracy.

Jeżeli zatem pracownik rozpoczął pierwszą pracę w dniu 1 marca, z dniem 31 marca osiąga pierwszy miesiąc pracy i uprawniony jest w tym dniu do skorzystania z części urlopu wypoczynkowego, do którego prawo nabywa z upływem miesiąca pracy.