Jak obliczyć 3-miesięczną odprawę emerytalną i czy zastosować ulgę dla seniora

Izabela Nowacka
Izabela Nowacka
22.07.2026AKTUALNE

Pytanie:

Pracownik, którego stosunek pracy zakończy się 28 lipca 2026 r. w związku z przejściem na emeryturę, jest uprawniony do odprawy w wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia. Jego wynagrodzenie zasadnicze, określone w umowie o pracę, wynosi 9.000 zł. Przy obliczaniu odprawy uwzględniłam następujące premie:

  • wypłaconą 10 kwietnia za marzec – 20.000 zł; pracownik przepracował 19 dni, a powinien przepracować 22 dni,
  • wypłaconą 10 maja za kwiecień – 17.000 zł; pracownik przepracował 16 dni, a powinien przepracować 21 dni,
  • wypłaconą 10 czerwca za maj – 22.000 zł; pracownik przepracował 20 dni.

Odprawę obliczyłam w następujący sposób:

9.000 zł wynagrodzenia stałego + średnia ze składników zmiennych:
59.000 zł : 3 × 3 miesiące = 86.000 zł.

W lipcu pracownik przebywa na urlopie wypoczynkowym od 6 do 28 lipca 2026 r.

Pracownik jest pracującym emerytem, ale nie pobiera jeszcze emerytury. Czy przy wypłacie w lipcu odprawy emerytalnej, ekwiwalentu za niewykorzystany urlop oraz wynagrodzenia mogę zastosować ulgę dla seniora i nie pobierać zaliczki na podatek?

Odpowiedź:

Sposób obliczenia odprawy emerytalnej przedstawiony w pytaniu nie jest prawidłowy.

Jak ustalić podstawę 3-miesięcznej odprawy emerytalnej

Pracownikowi spełniającemu warunki uprawniające do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, którego stosunek pracy ustał w związku z przejściem na emeryturę albo rentę, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia.

Jest to odprawa przysługująca na podstawie art. 92¹ Kodeksu pracy. Nie ma jednak przeszkód, aby pracodawca przewidział odprawę w wyższej wysokości, np. odpowiadającej 3-miesięcznemu wynagrodzeniu.

Przy obliczaniu odprawy emerytalnej stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy.

Składniki wynagrodzenia określone w stałej miesięcznej wysokości uwzględnia się w kwocie należnej pracownikowi w miesiącu nabycia prawa do odprawy. W tym przypadku wynagrodzenie zasadnicze należy więc przyjąć w wysokości 9000 zł.

Składniki wynagrodzenia przysługujące za okresy nie dłuższe niż miesiąc, inne niż składniki określone w stałej miesięcznej stawce, uwzględnia się natomiast w średniej wysokości wypłaconej w okresie 3 miesięcy bezpośrednio poprzedzających miesiąc nabycia prawa do odprawy.

Pracownik nabędzie prawo do odprawy w lipcu. Należy zatem uwzględnić premie wypłacone w okresie od kwietnia do czerwca, mimo że przysługiwały one odpowiednio za marzec, kwiecień i maj.

Kiedy należy uzupełnić premie zmienne

Jeżeli pracownik nie przepracował pełnego okresu przyjmowanego do podstawy odprawy, zmienne składniki wynagrodzenia należy uzupełnić.

Wynagrodzenie faktycznie wypłacone pracownikowi dzieli się przez liczbę dni pracy, za które wynagrodzenie przysługiwało. Następnie otrzymany wynik mnoży się przez liczbę dni, które pracownik przepracowałby zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.

W okresie, za który przysługiwały premie, pracownik przepracował łącznie 55 dni:

19 dni + 16 dni + 20 dni = 55 dni.

Powinien natomiast przepracować 63 dni:

22 dni + 21 dni + 20 dni = 63 dni.

Uzupełnienie premii należy przeprowadzić w następujący sposób:

59.000 zł : 55 dni × 63 dni = 67.581,99 zł.

Następnie należy ustalić średnią miesięczną premię:

67.581,99 zł : 3 miesiące = 22.527,33 zł.

Podstawa odprawy wynosi więc:

9.000 zł + 22.527,33 zł = 31.527,33 zł.

Odprawa w wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia wyniesie:

31.527,33 zł × 3 = 94.581,99 zł.

Premii nie należałoby uzupełniać, gdyby nie była składnikiem zmiennym, lecz została określona w stałej miesięcznej wysokości, np. 22.000 zł miesięcznie, i była jedynie pomniejszana za okresy nieobecności.

W takim przypadku podstawa odprawy wyniosłaby:

9.000 zł + 22.000 zł = 31.000 zł.

Odprawa w wysokości 3-miesięcznego wynagrodzenia wyniosłaby natomiast:

31.000 zł × 3 = 93.000 zł.

Czy można zastosować ulgę dla seniora

Ulga dla pracujących seniorów obejmuje przychody podatnika do wysokości 85.528 zł w roku podatkowym, pod warunkiem spełnienia pozostałych ustawowych wymagań.

Przy wysokości zarobków wskazanej w pytaniu roczny przychód pracownika przekroczył już ustawowy limit zwolnienia. Oznacza to, że wypłacona odprawa emerytalna nie będzie objęta zwolnieniem w ramach ulgi dla seniora.

Autorem odpowiedzi jest: 

Izabela Nowacka


Izabela Nowacka
AUTOR
Ekonomista, specjalizuje się w prawie pracy, ubezpieczeniach społecznych i prawie podatkowym. Autorka licznych publikacji z zakresu rozliczania wynagrodzeń, współpracuje z wieloma wydawnictwami, jest autorką publikacji m.in. w Rzeczpospolitej, Monitorze Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Monitorze rachunkowości budżetowej

Sprawdź inne artykuły w kategorii Płace

Nagrody i wyróżnienia

Certyfikat rzetelnosci Laur zaufania SMB logo Top firma

Copyright © 2024 Wszelkie prawa zastrzeżone

Obserwuj nas

fb-logo ink-logo inst-logo