Jest nowy, senacki projekt nowelizacji przepisów o podnoszeniu kwalifikacji zawodowych!

Przypomnijmy, 31 marca 2009 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją RP art. 103 Kodeksu pracy. Na podstawie tego wyroku wspomniany przepis, a wraz z nim - rozporządzenie wydane na jego podstawie, tracą moc 11 kwietnia 2010 r.

We wrześniu ubiegłego roku resort pracy przedstawił pierwszy projekt nowelizacji Kodeksu pracy, który regulował kwestie podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników. Ministerialny projekt „utknął” jednak na etapie prac w komisjach i na razie nie widać możliwości, aby miało się to zmienić. Sprawą zajęli się więc senatorowie - projekt nowelizacji przepisów ich autorstwa jest już w Sejmie. Co dokładnie przewiduje?

W przeciwieństwie do projektu Ministerstwa Pracy senacki projekt zakłada, że pracownik może (a nie musi) podnosić swoje kwalifikacje. Może to robić z inicjatywy pracodawcy albo za jego zgodą.

Pracownikowi podnoszącemu kwalifikacje zawodowe, według projektu, ma przysługiwać zwolnienie z całości lub części dnia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, by punktualnie przybyć na zajęcia oraz na czas ich trwania.

Dodatkowo, pracownikowi przysługiwać ma urlop szkoleniowy (udzielany w dni będące dla pracownika dniami pracy) w wymiarze:

• 6 dni - dla pracownika przystępującego do egzaminów eksternistycznych, egzaminu maturalnego lub egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe
• 10 dni w ostatnim roku studiów - na przygotowanie pracy dyplomowej oraz przygotowanie się i przystąpienie do egzaminu dyplomowego.

Poza udzieleniem zwolnienia oraz urlopu szkoleniowego pracodawca będzie mógł przyznać pracownikowi dokształcającemu się inne świadczenia, w szczególności pokryć opłaty za kształcenie oraz koszty przejazdów i podręczników.

Senacki projekt nowelizacji Kodeksu pracy i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zakłada, że pracodawca będzie miał obowiązek zawrzeć z pracownikiem podnoszącym kwalifikacje zawodowe (zarówno z inicjatywy pracodawcy, jak i za jego zgodą) umowę określającą wzajemne obowiązki i prawa.

Postanowienia tej umowy nie będą mogły być mniej korzystne dla pracownika niż przepisy ustawy. A zatem, zobowiązanie do zwrotu kosztów związanych z kształceniem (w wysokości proporcjonalnej) będzie możliwe w 2 przypadkach:

• w razie niepodjęcia lub przerwania przez pracownika kształcenia bez uzasadnionych przyczyn lub
• rozwiązania stosunku pracy za wypowiedzeniem przez pracownika albo rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia przez pracodawcę z winy pracownika - w trakcie podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub po jego zakończeniu (jednak w terminie nie dłuższym niż 3 lata).

Projekt przewiduje jednak, że pracownik nie będzie miał obowiązku zwracać kosztów kształcenia pracodawcy mimo rozwiązania stosunku pracy, jeśli spowodowane ono było:

• szkodliwym wpływem wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, stwierdzonym orzeczeniem lekarskim wydanym w trybie odrębnych przepisów, w razie gdy pracodawca nie przeniósł go do innej pracy odpowiedniej ze względu na stan zdrowia i kwalifikacje zawodowe w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim,
• ciężkim naruszeniem przez pracodawcę podstawowych obowiązków wobec pracownika, brakiem możliwości dalszego zatrudnienia ze względu na niepełnosprawność lub utratę zdolności do wykonywania dotychczasowej pracy,
• przeprowadzeniem się pracownika do innej miejscowości w związku ze zmianą miejsca zatrudnienia małżonka,
• przeprowadzeniem się pracownika do innej miejscowości ze względu na zawarcie związku małżeńskiego z osobą zamieszkałą w tej miejscowości.

Zgodnie z projektem wartość świadczeń przyznanych pracownikowi przez pracodawcę z tytułu podnoszenia kwalifikacji, będzie podlegała zwolnieniu z podatku. Zwolnieniem nie będzie jednak objęte wynagrodzenie za czas zwolnień z całego lub części dnia pracy oraz za czas urlopu szkoleniowego.

Biorąc pod uwagę postęp prac nad wspomnianymi projektami - ministerialnym i senackim - bardziej prawdopodobne wydaje się, że ostatecznie wejdzie w życie „mniejszy”, senacki projekt. Prace w Sejmie już się bowiem rozpoczęły. Jednego możemy być pewni - od 11 kwietnia 2010 r. obowiązywać będą nowe przepisy dotyczące podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników.