Od 20 lutego 2011 r. słabnie pozycja ZUS jako wierzyciela z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Do tej pory ZUS dochodził zapłaty długu w egzekucji administracyjnej (co do zasady) przed innymi wierzytelnościami zabezpieczonymi np. przez zastaw lub hipotekę. Obecnie się to zmieniło.
Kres przywileju
Przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przewidywały do tej pory, że należności z tytułu składek podlegają zaspokojeniu w drodze postępowania egzekucyjnego w administracji przed innymi wierzytelnościami. ZUS ustępował jednak pierwszeństwa wobec:
Od 20 lutego br. z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się w następującej kolejności:
- kosztów egzekucyjnych,
- należności za pracę,
- należności alimentacyjnych oraz
- rent z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci, jak również
- kosztów ostatniej choroby i kosztów pogrzebu dłużnika, w wysokości odpowiadającej miejscowym zwyczajom,
- które były zaspokajane w pierwszej kolejności (art. 24 ust. 3 ustawy systemowej).
Od 20 lutego br. z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się w następującej kolejności:
- koszty egzekucyjne i koszty upomnienia,
- należności zabezpieczone hipoteką morską lub przywilejem na statku morskim,
- należności zabezpieczone hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym i zastawem skarbowym albo korzystające z ustawowego pierwszeństwa oraz prawa, które ciążyły na nieruchomości przed dokonaniem w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji lub przed złożeniem do zbioru dokumentów wniosku o dokonanie takiego wpisu,
- należności, do których stosuje się przepisy działu III Ordynacji podatkowej, oraz należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, o ile nie zostały zaspokojone w trzeciej kolejności,
- inne należności i odsetki;
(art. 115 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Uwaga: Jeżeli egzekucja administracyjna zbiegnie się z egzekucją sądową, pierwszeństwo będą miały także wyżej wymienione jej koszty egzekucyjne, należności za pracę (do wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę przez okres 3 miesięcy), alimentacyjne i rentowe oraz koszty choroby i pogrzebu dłużnika.
ZUS zabezpieczy się na statku
Na marginesie można wspomnieć, że nowe przepisy przyznają ZUS, znajdujący w praktyce niezmiernie rzadkie zastosowanie, środek zabezpieczenia rzeczowego. Od 20 lutego br. ZUS może bowiem uzyskać dodatkowo wpis hipoteki przymusowej na statkach morskich lub statkach morskich w budowie wpisanych do rejestru okrętowego.
Podstawa prawna
- art. 24, art. 26 ust. 3b ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm.); w tekście: ustawa systemowa,
- art. 115 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz.U. z 2005 r. nr 229, poz. 1954 ze zm.),
- art. 8 ustawy z 26 czerwca 2009 r. o zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 131, poz. 1075).
Autor: Krzysztof Zieliński
prawnik, specjalista w zakresie ubezpieczeń społecznych
prawnik, specjalista w zakresie ubezpieczeń społecznych
Komentarze (0)