Od 1 marca 2009 r. obowiązuje nowa definicja osoby prowadzącej działalność gospodarczą oraz zmienione zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym chałupników prowadzących jednocześnie działalność gospodarczą! To wynik ostatnich zmian w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych.
1. Rozszerzenie definicji „osoby prowadzącej pozarolniczą działalność”
Pojęcie osoby prowadzącej pozarolniczą działalność zostało wprowadzone na potrzeby ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego. Od 1 marca 2009 r. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, poza
a) osobą prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych,
b) twórcą i artystą,
c) osobą prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu:
» w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne,
» z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych,
d) wspólnikiem jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólnikami spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,
uważa się również osobę prowadzącą niepubliczną szkołę, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów ustawy o systemie oświaty.
2. Chałupnik prowadzący działalność nie może dowolnie zmieniać tytułu ubezpieczeń
Ustawa nowelizująca przynosi również istotną zmianę w zakresie zasad podlegania obowiązkowi ubezpieczeń społecznych przez osobę, która jednocześnie prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą i wykonuje pracę na podstawie umowy o pracę nakładczą.
Do dnia wejścia w życie znowelizowanych przepisów (do 28 lutego 2099 r.) osoba, która prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą i wykonywała pracę nakładczą – co do zasady - ubezpieczeniom społecznym podlega obowiązkowo z tego tytułu, który powstał najwcześniej. Mogła ona jednak zmienić tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych.
Jednak od 1 marca 2009 r. chałupnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może być objęty obowiązkiem ubezpieczeń społecznych z tytułu pracy nakładczej tylko wówczas, gdy podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tego tytułu jest co najmniej równa obowiązującej go minimalnej podstawie wymiaru składek na te ubezpieczenia z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej (tj. 60% przeciętnego wynagrodzenia albo 30% minimalnego wynagrodzenia). Oznacza to tym samym, że jeżeli podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu pracy nakładczej jest niższa od obowiązującej chałupnika minimalnej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej - tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych stanowi ta działalność nawet, jeżeli umowa o pracę nakładczą została zawarta przed rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej.
Podstawa prawna:
» art. 1, art. 4 ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2009 r. nr 8, poz. 38),
» art. 6 ust. 1 pkt 2 i pkt 5, art. 8 ust. 6, art. 9 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2007 r. nr 11, poz. 74, ze zm.),
» art. 5 pkt 21 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027, ze zm.).