Portal Kadrowo-płacowy Portal Kadrowo-płacowy - Codziennie bieżące informacje

Nie pamiętasz hasła?
» Płace»Aktualności Płace»Płace - Aktualności 2008

Płace - Aktualności 2008

Wynagrodzenie za nadgodziny w dniu wolnym od pracy - najnowszy wyrok Sądu Najwyższego

Monika Wacikowska 27 maja 2008
Pracownik został wezwany do pracy w „wolną sobotę” na dłużej niż 8 godzin i nie dostał dnia wolnego? To znaczy, że otrzyma 100% dodatek za pierwszych 8 godzin pracy i tylko 50% za każdą kolejna godzinę. Sąd Najwyższy potwierdził taką właśnie interpretację przepisów o wynagradzaniu pracy nadliczbowej.
1. Za pracę w sobotę przysługuje dzień wolny
Pracownikowi, który wykonywał pracę w dniu wolnym dla niego - wynikającym z zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy, przysługuje inny dzień wolny od pracy udzielony do końca okresu rozliczeniowego, w uzgodnionym przez strony terminie. Dzień wolny udzielony w zamian za pracę w takim „6. dniu” rekompensuje jednakże tylko pracę nie przekraczającą dobowej normy czasu pracy, a więc do 8 godzin.
Pracownik został wezwany do pracy w sobotę, która miała być dla niego dniem wolnym od pracy wynikającym z zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy. Przepracował 10 godzin. Udzielając pracownikowi dnia wolnego, pracodawca zrekompensował pracownikowi 8 godzin. Do zrekompensowania pozostały jeszcze 2 godziny.
2. Bez dnia wolnego - tylko wyjątkowo
Nieudzielenie dnia wolnego za pracę w dniu wolnym wynikającym z zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy (tzw. „wolną sobotę”) jest, co do zasady, wykroczeniem. Nie jest zaś wykroczeniem tylko wtedy, gdy pracodawca nie ma faktycznej możliwości udzielenia pracownikowi takiego dnia wolnego. Będzie to miało miejsce, gdy:
» praca w „6.” dniu przypadała w ostatnim dniu okresu rozliczeniowego,
» praca w „6.” dniu przypadała w ostatnim dniu roboczym okresu rozliczeniowego,
» pracownik po takiej pracy, do końca okresu rozliczeniowego jest nieobecny w pracy, np. z powodu choroby,
» pracownik i pracodawca nie dojdą do porozumienia, co do terminu, w którym pracownik mógłby z takiego dnia wolnego skorzystać.
3. Sąd Najwyższy potwierdził
Jeśli pracodawca nie udzieli pracownikowi dnia wolnego z tytułu pracy w „wolną sobotę”, zwykle spowoduje to przekroczenie normy czasu pracy. Przy czym, jeśli wymiar pracy w „wolną sobotę” nie przekraczał 8 godzin, zasady rekompensaty nie budzą większych wątpliwości. Po prostu, za każdą godzinę pracownik otrzymuje wynagrodzenie wraz ze 100% dodatkiem z tytułu przekroczenia normy średniotygodniowej.
Wątpliwości pojawiają się jednak, gdy pracownik przyszedł w „wolną sobotę” na więcej niż 8 godzin, np. na 10 godzin. W takim przypadku, pojawia się pytanie, czy za 2 godziny pracy przekraczającej zarówno normę średniotygodniową jak i dobową zapłacić dodatek w wysokości 50% czy też 100% wynagrodzenia. Logika wskazywałaby, że skoro za pierwszych 8 godzin należy się dodatek 100%, to tym bardziej należałoby go wypłacić za pozostałe godziny. Okazuje się jednak, że co innego wynika z przepisów Kodeksu pracy. A mianowicie, za każdą godzinę pracy w „wolną sobotę” przekraczającą normę dobową pracownikowi należy się tylko 50% dodatek. I chociaż od lat sprawa ta budziła wątpliwości, Sąd Najwyższy potwierdził niedawno, że tak właśnie należy interpretować przepisy w tej sprawie. Co prawda, orzeczenie zostało wydane w oparciu o stan prawny obowiązujący w 2003 r. - jednak ma ono zastosowanie także do obecnego stanu prawnego.
Zdaniem SN: Za „sobotnie” nadgodziny - 50% dodatku
Praca w sobotę (tj. w dniu stanowiącym dodatkowy dzień wolny od pracy wynikający z pięciodniowego tygodnia pracy - art. 129 § 1 Kodeksu pracy), świadczona w nadgodzinach, uprawnia do dodatku w wysokości 50% wynagrodzenia, bowiem dzień ten nie jest niedzielą ani świętem (niebędącym dla pracownika dniem pracy zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy), nie jest też on dniem wolnym udzielonym pracownikowi w zamian za pracę w niedzielę lub w święto będące dla pracownika dniem pracy zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy.
(Wyrok Sądu Najwyższego z 29 stycznia 2008 r., I PK 196/07).
Czyli zgodnie z orzeczeniem SN, pierwszych 8 godzin pracy w „wolną sobotę” stanowi, przekroczenie średniotygodniowej normy czasu pracy, a za te należy się dodatek 100%. Kolejne zaś godziny przekraczają normę dobową czasu pracy, a za takie przekroczenie przysługuje co do zasady, dodatek w wysokości 50%. Dodatek za przekroczenie dobowej normy czasu pracy wynosi bowiem, 100% tylko, gdy przekroczenie takie, poza porą nocną, przypada:
» w niedzielę lub święto wolne od pracy, albo
» w dniu wolnym udzielonym w zamian za prace w niedzielę lub święto.
Nie ma tu zatem, mowy o dniu wolnym wynikającym z zasady przeciętnie 5-dniowego tygodnia pracy.

Podstawa prawna: 

» art. 151 § 1 i § 2, art. 1513 Kodeksu pracy.

Autor: Monika Wacikowska
wróć do listy
Ocena:

0 głosów

Artykuł bezpłatny

Jesteś już użytkownikiem portalu kadrowo-płacowego? Zaloguj się!

Nie pamiętasz hasła?

Narzędzia

 
 

Kalkulatory


Praktyczne narzędzia kadrowe, podatkowe i ubezpieczeniowe

Wzory dokumentów

 

Wzory i formularze niezbędne dla każdego pracodawcy i płatnika. Pobierz w doc lub PDF

Listy kontrolne

 

Sprawdź czy wszystko wykonujesz poprawnie

Wskaźniki


Wynagrodzenia, odsetki, podatki, składki ZUS i wiele innych aktualnych wskaźników

Szkolenia

 

Szkolenia i warsztaty dla specjalistów ds. kadr i płac

Akty prawne


100 najistotniejszych stale aktualizowanych aktów prawnych

Orzeczenia


Kluczowe stanowiska sądów w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych

Komunikaty ZUS


Informacje i komunikaty Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Wideo

 

Porady wideo ekspertów

 

Kalendarz wydarzeń

Lipiec 2014
Pon Wto Śro Czw Pią Sob Nie
  01 02 03 04 05 06
07 08 09 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31      
Zgłoś wydarzenie

Zbliżające się wydarzenia:

Więcej: Kalendarz wydarzeń
Realizacja: Ideo, Powered by:
Portalkadrowy.pl Copyright © 2007-2012 Wszelkie prawa zastrzeżone

Strona używa plików cookies.

Kliknij tutaj, żeby dowiedzieć się jaki jest cel używania cookies oraz jak zmienić ustawienia cookie w przeglądarce.
Korzystając ze strony użytkownik wyraża zgodę na używanie plików cookies, zgodnie z bieżącymi ustawieniami przeglądarki.