Wśród Państwa pytań często pojawia się kwestia rekompensowania pracy w niedzielę. Dokładnie chodzi o to, czy można - na wniosek pracownika - za pracę w niedzielę udzielić mu dnia wolnego w kolejnym okresie rozliczeniowym. Kodeks pracy nie daje takiej możliwości. Jednak w doktrynie pojawiły się głosy za, ponieważ jest to działanie na korzyść pracownika. Czy rzeczywiście? Postanowiliśmy o to zapytać PIP i MPiPS…
1. Kodeks pracy: za pracę w niedzielę lub święto - 1 dzień wolny albo dodatek 100%
Co do zasady, pracę w niedzielę rekompensuje się udzielając pracownikowi w zamian dnia wolnego w terminie 6 dni kalendarzowych poprzedzających lub następujących po pracującej niedzieli. Wyjątkowo, jeżeli w wyżej wskazanym terminie nie jest możliwe udzielenie wolnego dnia w zamian za niedzielę, można dać pracownikowi dzień wolny do końca okresu rozliczeniowego. Dopiero, gdy i to okaże się niemożliwe, pracodawca ma prawo zapłacić za tę niedzielę jak za godziny nadliczbowe, tzn. za każdą godzinę pracy w takim dniu wypłacić pracownikowi normalne wynagrodzenie oraz 100% dodatek.
Oznacza to, że przypadku dozwolonej pracy w niedzielę Kodeks pracy nie przewiduje możliwości złożenia wniosku przez pracownika o udzielenie innego dnia wolnego za pracę w tym dniu w kolejnym okresie rozliczeniowym.
2. Niektórzy prawnicy mają inne zdanie…
Ogólnie przyjmuje się, że działanie pracodawcy na korzyść pracownika jest dozwolone. Z tego też założenia wychodzą niektórzy pracownicy twierdząc, że w takim razie, jeżeli korzystniej dla pracownika jest wziąć dzień wolny za pracę w niedzielę w kolejnym okresie rozliczeniowym, trzeba mu na to pozwolić.
3. PIP i MPiPS zgodnie twierdzą, że pracę w niedzielę trzeba zrekompensować w tym samym okresie rozliczeniowym
Zarówno Ministerstwo Pracy jak i Państwowa Inspekcja Pracy stają jednogłośnie po stronie Kodeksu pracy.
Zdaniem Głównego Inspektoratu Pracy „udzielenie dnia wolnego od pracy ma charakter obligatoryjny i jest zakreślone terminem końcowym, tzn. na pracodawcy spoczywa obowiązek udzielenia dnia wolnego w tym okresie rozliczeniowym, w którym przypadła praca w niedzielę. Nieudzielenie dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w niedzielę - w tym samym okresie rozliczeniowym - stanowi naruszenie przepisów o czasie pracy i może być uznane za wykroczenie przeciwko prawom pracownika”.
Ministerstwo Pracy dodaje, iż „nie ma przeszkód prawnych, by strony stosunku pracy uzgodniły termin, w jakim zostanie udzielony pracownikowi dzień wolny od pracy w zamian za pracę w niedzielę. Niemniej jednak, termin ten powinien być zgodny z ograniczeniem czasowym wynikającym z treści przepisu art. 15111 § 1 pkt 1 i § 2 Kodeksu pracy oraz przypadać w tym samym okresie rozliczeniowym, w którym pracownik wykonywał pracę w niedzielę”.
W związku z tym należy jednoznacznie stwierdzić, że nawet na wniosek pracownika, pracodawca nie ma możliwości udzielenia mu dnia wolnego za pracę w niedzielę w innym okresie rozliczeniowym niż taka praca wystąpiła.
Podstawa prawna:
» art. 15111 § 1, § 2, art. 281 pkt 5 ustawy z 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (teks jedn.: Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94).
Komentarze (0)