Główne cele działań prewencyjno-kontrolnych GIP na najbliższe lata obejmują:

• obniżenie wskaźnika wypadków przy pracy o 25% w ciągu najbliższych 3 lat,
• uzyskanie trwałej poprawy w przestrzeganiu przepisów prawa w zakresie stosunków pracy,
• a w 2010 r. szczególna uwaga spocznie na monitorowanie funkcjonowania i stosowanie tzw. ustawy antykryzysowej.

Zgodnie z zapowiedzią GIP największym „zainteresowaniem” inspekcji pracy z zakresu monitorowania funkcjonowania tzw. ustawy antykryzysowej będą cieszyli się szczególnie ci pracodawcy, którzy:

• znajdują się w trudnej sytuacji finansowej (a więc zapewne ci korzystający z rozwiązań prezentowanych przez ustawę),
• zdecydowali się na wprowadzenie wydłużonego okresu rozliczeniowego.

Warto zwrócić uwagę, iż obok działań kontrolno-nadzorczych związanych z wprowadzeniem ustawy antykryzysowej PIP będzie podejmowała również kampanię informacyjną związaną z wejściem życie „pakietu antykryzysowego”. Nie trzeba się więc tylko „bać”, ale będzie można także uzyskać dodatkowe informacje w przypadku wątpliwości zaistniałych przy stosowaniu przepisów ustawy.

Pewnego rodzaju nowością jest stopniowe wprowadzanie zmian systemu dokonywania kontroli. Inspektorzy pracy zamiast szczegółowych kontroli w firmie będą dążyć do przeprowadzania kontroli problemowych. Inspektorzy więcej uwagi będą poświęcać na ocenę przygotowania pracodawcy do samokontroli. Ma to służyć zwiększeniu odpowiedzialności za przestrzeganie przepisów prawa w tym także bhp na wszystkich etapach procesu pracy.

Od 2010 r. PIP zacznie stosować krótkotrwałe, aczkolwiek - w koniecznych przypadkach - częste i powtarzające się kontrole, skoncentrowane na nieprawidłowościach stwarzających bezpośrednie zagrożenia dla życia lub zdrowia. Kontrole te będą powtarzane u danego pracodawcy w przeciągu kolejnych dni lub tygodni, aż do momentu usunięcia zagrożeń. Takie działania będą szczególne widoczne w budownictwie.

Istotnym zakresem działania PIP w 2010 r. będzie objęta także kwestia legalności zatrudnienia. Działania inspektorów będą skierowane przede wszystkim na te sfery, gdzie praktyki nielegalnego zatrudnienia występują najczęściej oraz na te regiony, gdzie występuje znaczne bezrobocie. Zjawisko nielegalnego zatrudnienie ma miejsce przede wszystkim w tych dziedzinach gospodarki, których następuje okresowy wzrost zatrudnienia jak np.:

• budownictwo,
• usługi hotelarskie i gastronomiczne,
• rolnictwo,
• handel.

Obok wyselekcjonowanych dziedzin gospodarki oraz poszczególnych regionów kraju, przy doborze zakładów do kontroli, inspektorzy pracy będą kierować się informacjami o natężeniu występowania zjawiska pracy „na czarno” na danym terenie, pochodzącymi od organizacji i instytucji samorządowych oraz partnerów społecznych.

Warto wspomnieć także o długoterminowym planie działań inspekcji na lata 2010- 2012. Plan ten przewiduje:

• nasilenie działań prewencyjno-kontrolnych inspektorów PIP w budownictwie (kontrola placów budowy, budów dróg i autostrad oraz inwestycji związanych z EURO 2012) i transporcie drogowym (kontrole czasu prowadzenia pojazdu, przerw i czasu odpoczynków kierowców), a także
• kontynuowanie objęcia intensywnymi kontrolami i nadzorem zakładów, w których występują największe zagrożenia.

Inspekcja pracy nie będzie zapominała również o sprawdzonych formach oddziaływania informacyjno-edukacyjnego, programach oraz kampaniach prewencyjnych i promocyjnych.